Το ρωσικό ντίζελ αλλάζει τις συμμαχίες: Η συμφωνία Τραμπ – Πούτιν και η οργή του Ζελένσκι

Σε νέα δοκιμασία εισέρχονται οι σχέσεις ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ουκρανία, μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να αναστείλει την εφαρμογή σειράς κυρώσεων κατά της Ρωσίας, μόλις δύο ημέρες πριν από την προγραμματισμένη έναρξη ισχύος τους.

Η κίνηση, παρά το γεγονός ότι τα σχετικά μέτρα είχαν εγκριθεί από το αμερικανικό Κογκρέσο και υπογραφεί από τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ τον Σεπτέμβριο, προκαλεί έντονες αντιδράσεις στην Ουκρανία και προβληματισμό στην Ουάσινγκτον.

Όπως αναφέρει το BBC, η απόφαση λαμβάνεται σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης μεταξύ Τραμπ και Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με τον Ουκρανό πρόεδρο να κατηγορεί την αμερικανική κυβέρνηση ότι αποδυναμώνει την οικονομική πίεση προς τη Μόσχα, την ώρα που οι ρωσικές επιθέσεις κατά της Ουκρανίας συνεχίζονται.

Στο επίκεντρο βρίσκεται και η ενεργειακή κρίση που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στο Ιράν.

Η άνοδος των τιμών των καυσίμων πιέζει την αμερικανική κυβέρνηση να αναζητήσει λύσεις για την αγορά ενέργειας, ακόμη και μέσω εισαγωγών ρωσικού ντίζελ.

Για το Κίεβο, ωστόσο, μια τέτοια επιλογή ενέχει τον κίνδυνο να ενισχύσει οικονομικά τη χώρα που εξακολουθεί να επιτίθεται στο ουκρανικό έδαφος.

Η απόφαση Τραμπ και οι αντιδράσεις στο Κογκρέσο

Με εκτελεστικό διάταγμα που υπέγραψε το βράδυ της Παρασκευής, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέστειλε την εφαρμογή σημαντικού μέρους των προβλεπόμενων κυρώσεων, επικαλούμενος το «εθνικό συμφέρον» των ΗΠΑ.

Η σχετική νομοθεσία παρείχε στον πρόεδρο τη δυνατότητα επιβολής δασμών έως και 100% στις εισαγωγές από τις πέντε μεγαλύτερες χώρες που προμηθεύονται ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται η Κίνα και η Ινδία.

Το νομοθετικό πλαίσιο προέβλεπε επίσης κυρώσεις σε υψηλόβαθμους Ρώσους αξιωματούχους, συμπεριλαμβανομένου του Βλαντίμιρ Πούτιν, σε ρωσικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, καθώς και στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο» δεξαμενόπλοιων που χρησιμοποιεί η Μόσχα για να παρακάμπτει τους διεθνείς περιορισμούς στις εξαγωγές πετρελαίου.

Η εξαίρεση πολλών από αυτά τα μέτρα από την εφαρμογή τους προκάλεσε αντιδράσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο. Ο Δημοκρατικός βουλευτής της Βιρτζίνια, Ντον Μπέγερ, κατηγόρησε τον Τραμπ ότι υποχωρεί απέναντι στη Ρωσία και εγκαταλείπει την Ουκρανία.

Όπως υποστήριξε, η απόφαση συνιστά νέα παραχώρηση προς τον Πούτιν, υπονομεύει την εμπιστοσύνη μεταξύ των ΗΠΑ και των Ουκρανών εταίρων τους και έρχεται σε αντίθεση με την πρόθεση του Κογκρέσου να αυξήσει το κόστος του πολέμου για τη Μόσχα.Ικανοποίηση στη Μόσχα για την αναστολή των κυρώσεων

Θετική ήταν η αντίδραση της ρωσικής πλευράς. Ο ειδικός απεσταλμένος της Ρωσίας, Κίριλ Ντμίτριεφ, χαρακτήρισε την απόφαση «σημαντική και πραγματικά ιστορική στιγμή».

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, υποστήριξε ότι η εφαρμογή των συγκεκριμένων κυρώσεων θα προκαλούσε σοβαρές επιπτώσεις κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες και στην παγκόσμια αγορά. Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι η οικονομική συνεργασία μεταξύ Ουάσινγκτον και Μόσχας θα μπορούσε να αποφέρει οφέλη και στις δύο πλευρές.Η στάση της Ρωσίας αναδεικνύει το βασικό διακύβευμα της αμερικανικής απόφασης: ενώ η Ουκρανία επιδιώκει αυστηρότερους περιορισμούς στα ενεργειακά έσοδα της Μόσχας, η χαλάρωση των κυρώσεων μπορεί να προσφέρει στη ρωσική οικονομία πρόσθετα περιθώρια ελιγμών.

Ζελένσκι: Οι κυρώσεις θα μπορούσαν να είχαν βοηθήσει σημαντικά

Έντονη ήταν η αντίδραση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος χαρακτήρισε ατυχή την απόφαση της Ουάσινγκτον να μην προχωρήσει στην εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων.

Σε δηλώσεις του το πρωί του Σαββάτου, ο Ουκρανός πρόεδρος υπογράμμισε ότι οι κυρώσεις «θα μπορούσαν να είχαν βοηθήσει πάρα πολύ», καθώς στόχος τους ήταν να ασκηθεί ουσιαστική οικονομική πίεση στη Ρωσία και να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για τον τερματισμό του πολέμου.

Ο Ζελένσκι συνέδεσε την απόφαση με τις συνεχιζόμενες ρωσικές επιθέσεις κατά των ενεργειακών υποδομών της χώρας του. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, κατά τη διάρκεια της νύχτας επλήγησαν 15 ενεργειακές εγκαταστάσεις, προκαλώντας διακοπές ηλεκτροδότησης σε αρκετές περιοχές.

«Η Ρωσία προσπαθεί να προκαλέσει μπλακάουτ στην Ουκρανία, λίγο πριν από τον χειμώνα», προειδοποίησε, τονίζοντας παράλληλα την ανάγκη να γνωρίζουν οι Αμερικανοί πολίτες τι συμβαίνει πραγματικά στο πεδίο των συγκρούσεων.

Ο Ουκρανός πρόεδρος εξέφρασε, μάλιστα, την ανησυχία ότι η αμερικανική κυβέρνηση ενδέχεται να προχωρήσει σε περαιτέρω χαλάρωση των περιορισμών κατά της Ρωσίας.

Ο πόλεμος στο Ιράν και το ενεργειακό δίλημμα των ΗΠΑ

Η απόφαση του Τραμπ συνδέεται άμεσα με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Η αύξηση των τιμών των καυσίμων και οι πληθωριστικές πιέσεις έχουν εντείνει την πολιτική πίεση προς τον Αμερικανό πρόεδρο, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ.

Η κυβέρνηση αναζητά τρόπους να περιορίσει το κόστος για τους Αμερικανούς καταναλωτές, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή αστάθεια επηρεάζει την οικονομία και τη δημοτικότητα της κυβέρνησης.

Στο πλαίσιο αυτό, η Ουάσινγκτον προχώρησε σε διευθετήσεις που επιτρέπουν την εισαγωγή ρωσικού ντίζελ, έπειτα από την προσωρινή αναστολή ορισμένων κυρώσεων.

Η επιλογή προκάλεσε αντιδράσεις στο Κίεβο και μεταξύ Ευρωπαίων συμμάχων της Ουκρανίας. Ο Ζελένσκι υποστηρίζει ότι τα έσοδα από τις ενεργειακές εξαγωγές ενισχύουν τη δυνατότητα της Ρωσίας να χρηματοδοτεί τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της. Έτσι, η αμερικανική κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα: από τη μία, επιδιώκει να συγκρατήσει τις τιμές της ενέργειας και, από την άλλη, καλείται να διατηρήσει την οικονομική πίεση προς τη Μόσχα και να αποφύγει την περαιτέρω αποδυνάμωση της Ουκρανίας.

Νέα αντιπαράθεση Τραμπ – Ζελένσκι για την «ενεργειακή εκεχειρία»

Η ένταση μεταξύ των δύο προέδρων έχει ενισχυθεί και εξαιτίας της διαφωνίας τους για τις επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι Ρωσία και Ουκρανία είχαν συμφωνήσει σε μια μορφή «ενεργειακής εκεχειρίας», η οποία θα διευκόλυνε, μεταξύ άλλων, τις ενεργειακές ροές.

Η δήλωση προκάλεσε έκπληξη στο Κίεβο, με τον Ζελένσκι να διευκρινίζει ότι η Ουκρανία θα σταματούσε τα πλήγματα εφόσον η Ρωσία έκανε το ίδιο. Ωστόσο, μετά από τρεις ημέρες κατά τις οποίες καταγράφηκαν νέες ρωσικές επιθέσεις, οι ουκρανικές δυνάμεις επανέλαβαν τα πλήγματα κατά ρωσικών διυλιστηρίων.

Ο Αμερικανός πρόεδρος αντέδρασε έντονα, χαρακτηρίζοντας τις ουκρανικές επιθέσεις «ντροπή». Από την πλευρά του, ο Ζελένσκι υποστήριξε ότι η χώρα του έχει δικαίωμα να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της. Η αντιπαράθεση έλαβε και προσωπικές διαστάσεις, όταν ο Τραμπ δήλωσε ότι ο Ζελένσκι είναι «πιο δύσκολος στη συνεννόηση» από τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Ο Ουκρανός πρόεδρος, μιλώντας σε Σύνοδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σχολίασε ότι αισθάνεται ευχάριστα όταν βρίσκεται ανάμεσα σε «πραγματικούς ηγέτες», δήλωση που ερμηνεύτηκε ως έμμεση αιχμή κατά του Αμερικανού προέδρου.

Ανησυχία για το Starlink και τη στρατιωτική υποστήριξη

Πρόσθετη ένταση στις σχέσεις Ουάσινγκτον και Κιέβου έχει προκαλέσει η υπόθεση του Starlink, του δορυφορικού συστήματος επικοινωνιών που χρησιμοποιούν οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις. Σύμφωνα με ουκρανικές αναφορές, την περασμένη εβδομάδα καταγράφηκαν αιφνιδιαστικοί περιορισμοί στην ταχύτητα κίνησης μη επανδρωμένων αεροσκαφών που διατηρούν σύνδεση στο διαδίκτυο μέσω του συστήματος.

Οι περιορισμοί φέρεται να επηρέασαν στρατιωτικές επιχειρήσεις και να δυσχέραναν την αντιμετώπιση ρωσικών επιθέσεων. Την ίδια περίοδο, καταγράφηκαν θανατηφόρα πλήγματα σε ουκρανικές περιοχές, ενώ τοπικές αρχές και κάτοικοι ανέφεραν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις δεν υπήρξε έγκαιρη προειδοποίηση.

Την Παρασκευή, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η πλήρης λειτουργία του Starlink δεν είχε ακόμη αποκατασταθεί. Ο Τραμπ, από την πλευρά του, αρνήθηκε ότι οι ΗΠΑ διέκοψαν την ανταλλαγή πληροφοριών με την Ουκρανία ή ότι υπήρξε σκόπιμη παρέμβαση για τον περιορισμό των δυνατοτήτων του δορυφορικού συστήματος.

Η υπόθεση αναδεικνύει την εξάρτηση των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων από δυτικές τεχνολογικές υποδομές και ενισχύει την αβεβαιότητα γύρω από τη μελλοντική έκταση της αμερικανικής υποστήριξης.

Νέοι νεκροί από τις ρωσικές επιθέσεις

Ενώ η διπλωματική αντιπαράθεση κλιμακώνεται, οι συγκρούσεις στο ουκρανικό έδαφος συνεχίζονται με βαρύ απολογισμό.Σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές, τουλάχιστον εννέα άνθρωποι σκοτώθηκαν και περίπου 60 τραυματίστηκαν από ρωσικά πλήγματα σε διάφορες περιοχές της χώρας μέσα σε διάστημα 24 ωρών. Στη Χερσώνα, οδηγός ασθενοφόρου έχασε τη ζωή του, ενώ άλλοι 20 άνθρωποι τραυματίστηκαν από επιθέσεις που σημειώθηκαν το πρωί του Σαββάτου. Στο στόχαστρο βρέθηκαν επίσης περιοχές της Ζαπορίζια.

Το ρωσικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι έπληξε εγκαταστάσεις που συνδέονται με την ουκρανική αμυντική βιομηχανία, μεταξύ των οποίων χαλυβουργικές μονάδες, ηλεκτρικό υποσταθμό και φορτηγό πλοίο στη Μαύρη Θάλασσα.

Οι δύο πλευρές συνεχίζουν να ανταλλάσσουν πλήγματα κατά ενεργειακών και βιομηχανικών υποδομών. Το Κίεβο υποστηρίζει ότι οι επιθέσεις του αποσκοπούν στον περιορισμό των ρωσικών εσόδων που χρηματοδοτούν τον πόλεμο, ενώ η Μόσχα ισχυρίζεται ότι στοχεύει υποδομές που χρησιμοποιούνται από τον ουκρανικό στρατό.

Η αναστολή των αμερικανικών κυρώσεων προσθέτει, έτσι, ένα ακόμη μέτωπο στην ήδη εύθραυστη σχέση Τραμπ – Ζελένσκι, με τις ενεργειακές ανάγκες των ΗΠΑ, τη χρηματοδότηση του ρωσικού πολέμου και τη μελλοντική στρατιωτική στήριξη της Ουκρανίας να βρίσκονται στο επίκεντρο των εξελίξεων.

To άρθρο Το ρωσικό ντίζελ αλλάζει τις συμμαχίες: Η συμφωνία Τραμπ – Πούτιν και η οργή του Ζελένσκι δημοσιεύτηκε στο NewsIT .